10. Szablony RBAC/ABAC
System Zantiga umożliwia zarządzanie dostępem użytkowników z wykorzystaniem modelu RBAC (Role-Based Access Control), rozszerzonego o mechanizm ABAC (Attribute-Based Access Control). Rozwiązanie pozwala na definiowanie zasad przydzielania uprawnień na podstawie ról organizacyjnych oraz atrybutów użytkowników.
- RBAC (Role-Based Access Control) – umożliwia zarządzanie dostępem poprzez przypisywanie użytkownikom ról powiązanych z określonymi zestawami uprawnień.
- ABAC (Attribute-Based Access Control) – rozszerza mechanizm kontroli dostępu o reguły bazujące na innych niż rola atrybutach użytkownika, takich jak jednostka organizacyjna, stanowisko, dział (dowolność wyboru).
Proces zarządzania uprawnieniami opiera się na skonfigurowanych szablonach i regułach oraz aktualnych wartościach atrybutów użytkownika, pobieranych np. z Active Directory.
System weryfikuje zgodność atrybutów z warunkami zdefiniowanymi w szablonach. Spełnienie określonych warunków automatycznie inicjuje proces wnioskowania o nadanie lub odebranie uprawnień, zgodnie z obowiązującą konfiguracją.
Rozwiązanie wspiera realizację zasady minimalnych uprawnień (Principle of Least Privilege), umożliwiając dostosowywanie zakresu dostępu do aktualnej roli użytkownika oraz jego miejsca w strukturze organizacyjnej.
Mechanizm RBAC/ABAC może współpracować z funkcją automatycznej realizacji uprawnień przez technika AI, odpowiedzialną za obsługę końcowego etapu procesu po stronie systemu docelowego. Integracja obu mechanizmów umożliwia automatyzację całego procesu zarządzania dostępem.
Tworzenie szablonu
Tworzenie szablonu RBAC odbywa się poprzez przejście do zakładki "Systemy i profile", a następnie wybranie z górnego menu opcji "Szablony uprawnień i RBAC".
Po przejściu do wskazanej sekcji dostępne są dwie ścieżki tworzenia szablonu RBAC:
- Z poziomu listy szablonów – po kliknięciu przycisku "Dodaj nowy szablon" lub "Dodaj pierwszy szablon" zostaje wyświetlony formularz tworzenia szablonu. Z listy rozwijanej określającej typ szablonu należy wybrać opcję "Szablon RBAC".
- Z poziomu widoku filtrowanego – po wybraniu opcji "RBAC" w filtrze listy szablonów formularz uruchamiany za pomocą przycisku "Dodaj nowy szablon" lub "Dodaj pierwszy szablon" ma automatycznie ustawiony typ "Szablon RBAC".



Po wprowadzeniu nazwy szablonu wymagane jest określenie następujących parametrów:
- okresu obowiązywania uprawnień,
- źródła danych,
- warunków bazujących na parametrach użytkownika, koniecznych do spełnienia w celu objęcia uprawnieniami RBAC,
- systemów oraz profili przyznawanych automatycznie przez mechanizm RBAC.
(Uwaga: w punktach 2, 3 i 4 istnieje możliwość wyboru więcej niż jednego parametru – większa szczegółowość danych zwiększa precyzję działania reguł RBAC).

Zapisanie szablonu powoduje wyświetlenie okna analizy możliwych skutków wprowadzonych zmian. Operacja ta nie inicjuje jeszcze procesu generowania i wysyłania wniosków o nadanie lub odebranie uprawnień.

Przejście do kolejnego kroku wymaga potwierdzenia świadomości konsekwencji podejmowanej decyzji poprzez zaznaczenie odpowiedniego oświadczenia.

Po wykonaniu powyższej operacji rozpoczyna się przetwarzanie szablonu.

Wniosek oczekuje na realizację w ramach najbliższego cyklu przetwarzania RBAC. Częstotliwość synchronizacji można konfigurować indywidualnie w sekcji "Ogólne" → "Operacje cykliczne".

Istnieje również możliwość ręcznego przetworzenia kolejki przez administratora poprzez użycie przycisku "Pokaż kolejkę" (screen wyżej), a następnie "Przetwórz całą kolejkę".

Po zapisaniu szablonu mechanizm RBAC zostaje aktywowany i inicjuje proces generowania pierwszych wniosków na podstawie zdefiniowanych reguł. Następnie każdorazowe spełnienie warunków określonych w szablonie przez kolejnego użytkownika automatycznie wyzwala proces wnioskowania. Na każdym etapie obsługi wniosku prezentowana jest informacja o jego powiązaniu z mechanizmem RBAC.


Aktywny szablon RBAC może być edytowany (lub usunięty) w dowolnym momencie jego obowiązywania. Wprowadzone zmiany zostaną uwzględnione podczas najbliższego cyklu przetwarzania RBAC, zgodnie ze skonfigurowanym harmonogramem operacji cyklicznych.
Panel analityka - rejest RBAC
W panelu analityka dostępna jest zakładka "Rejestr RBAC", w której znajduje się pełna historia procesów zrealizowanych przez system: nadania, modyfikacje oraz odebrania uprawnień.

Na panelu bocznym umieszczono historię procesów z rozbiciem na tytuły szablonów RBAC. Wybór konkretnego elementu umożliwia wgląd w szczegółowe dane dotyczące procesu, takie jak:
- dane pracownika,
- profilu/systemu objętego zmianą,
- jednostka organizacyjna pracownika,
- rodzaj wykonanej akcji (nadanie, zmiana, odebranie)
- oraz wynik końcowy (stan).

W tym miejscu dostępna jest również opcja podglądu wniosku wraz ze szczegółowymi danymi o etapach jego realizacji.
